Editör
Türkiye’de sosyal medya platformlarında çocukların ve gençlerin dijital güvenliğini sağlamak amacıyla hazırlanan tarihi düzenleme, 1 Kasım 2026 tarihi itibarıyla resmen yürürlüğe giriyor. Instagram, TikTok, YouTube, X ve Facebook gibi milyonlarca kullanıcısı bulunan sosyal ağları doğrudan kapsayan yeni yönetmelikle birlikte, 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya hesabı açması tamamen yasaklanırken, mevcut hesaplar için de e-Devlet Kapısı üzerinden zorunlu yaş doğrulama süreci başlıyor. Çocukları dijital bağımlılıktan, siber zorbalıktan ve uygunsuz içeriklerden korumayı hedefleyen düzenleme, 15-18 yaş grubundaki genç kullanıcılar için de çok sıkı kullanım kısıtlamalarını beraberinde getiriyor.
📌 Sosyal Medyada Yeni Çocuk Düzenlemesinde Öne Çıkan Başlıklar
- 15 Yaş Altına Kesin Yasak: 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medyada hesap açması ebeveyn izni olsa dahi yasaklandı; şüpheli ve tespit edilen hesaplar askıya alınarak kapatılacak.
- e-Devlet ile Güvenli Doğrulama: Kimlik bilgileri platformlarla paylaşılmadan, e-Devlet Kapısı üzerinden üretilen dijital yaş belirteci ile doğrulama yapılacak.
- 15-18 Yaş Grubuna Kısıtlama: Genç kullanıcıların hesaplarında sonsuz ekran kaydırma, canlı yayın açma, ekran kaydı alma ve kişiselleştirilmiş reklam özellikleri sınırlandırılacak.
- Gizli Hesap Zorunluluğu: 15-18 yaş arasındaki hesaplar varsayılan olarak gizli olacak; yalnızca karşılıklı takipleşilen kişilerden mesaj kabul edilebilecek.
- Platformlara Ağır Cezalar: Yaş doğrulama yükümlülüğünü yerine getirmeyen sosyal ağ sağlayıcılarına küresel cirolarının yüzde 3’üne kadar para cezası ve bant daraltma uygulanacak.
e-Devlet Üzerinden Yaş Doğrulama Nasıl Yapılacak?
Yeni sistemde kullanıcıların gizliliği ve kişisel verilerinin korunması en üst düzeyde tutulacak. Sosyal medya platformları kullanıcıların T.C. kimlik numaralarını, adlarını veya doğum tarihlerini doğrudan göremeyecek. Bunun yerine e-Devlet Kapısı altyapısıyla entegre çalışan bir doğrulama belirteci mekanizması devreye girecek.
Kullanıcı e-Devlet üzerinden onay verdiğinde, sistem ilgili sosyal medya uygulamasına yalnızca kişinin 15 yaşını veya 18 yaşını doldurup doldurmadığına dair şifreli bir doğrulama kodu iletecek. Halihazırda açık olan mevcut hesapların bu doğrulamayı tamamlaması için 31 Mart 2027 tarihine kadar geçiş süresi tanınırken, belirlenen tarihe kadar yaşını doğrulamayan hesaplara kademeli erişim kısıtlaması getirilecek.
15-18 Yaş Arası Gençlere “Ayrıştırılmış Güvenli Hizmet”
Düzenleme kapsamında 15 ila 18 yaş arasındaki gençlerin hesapları tamamen kapatılmayacak ancak bağımlılığı önlemeye dönük “ayrıştırılmış hizmet” modeli uygulanacak. Algoritmaların gençleri saatlerce ekrana bağlamasını engellemek adına dikey videolardaki “sonsuz ekran kaydırma” özelliği kısıtlanacak. Ayrıca gençlerin canlı yayın başlatmaları, platform içi ekran görüntüsü ve video kaydı almaları sınırlandırılarak dijital istismar riskleri en aza indirilecek.
Ebeveyn Denetim Araçları Mecburi Olacak
Sosyal ağ sağlayıcıları, anne ve babalara çocuklarının ekran sürelerini belirleme, zararlı içerikleri filtreleme ve takipçi listelerini yönetme imkanı tanıyan kapsamlı ebeveyn kontrol panelleri sunmak zorunda kalacak. Uzmanlar, ailelerin bu yeni dönemde e-Devlet şifrelerini çocuklarıyla paylaşmadan doğrulama sürecini bizzat yönetmelerini tavsiye ediyor.
📌 Bununla ilgileniyorsanız bu da ilginizi çekebilir: Resmi Gazete’de Yayımlandı: e-Tebligat Sisteminde Yeni Dönem Başladı, Araç Alanlara ve Mükelleflere Zorunluluk Geldi!
