Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan ‘Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik’, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeyle termik ve nükleer enerji santrallerinden akarsu havzaları arası su aktarımına kadar pek çok stratejik yatırımın çevresel izin süreçlerine sıkı kurallar ve yeni kapasite eşikleri getirildi.
Sanayi, enerji ve altyapı yatırımlarının çevreye olan etkilerini denetleyen ÇED mevzuatında kritik bir güncelleme yapıldı. 7 Kasım 2026 tarihli ve 33423 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan kararla, ÇED Yönetmeliği’nin Ek-1 (Doğrudan ÇED zorunlu projeler) ve Ek-2 (Ön inceleme ve seçme-eleme kriterlerine tabi projeler) listeleri yeniden yapılandırıldı.
Enerji Tesislerinde Eşik Değerler Yenilendi
Yönetmelikte yer alan santral ve yakma tesisi tanımları genişletilerek nükleer ve termik yatırımların tamamı kapsama dahil edildi:
- 300 MWt Isıl Güç ve Üzeri: Toplam ısıl gücü 300 megavat ısı ve üzerinde olan termik santraller, endüstriyel buhar, gaz ve sıcak su üretim tesisleri doğrudan Ek-1 Tam ÇED Raporu hazırlamak zorunda olacak.
- Nükleer Tesisler Kapsamda: Nükleer güç santrallerinin kurulması, işletilmesi veya söküm süreçleri doğrudan ÇED zorunluluğuna tabi tutuldu.
- 20 MWt ve Üzeri Tesisler Ek-2’de: Toplam ısıl gücü 20 megavat ısı ve üzeri olan termik güç santralleri ile yakma tesisleri ise valilikler ve bakanlıkça ön inceleme ve seçme-eleme kriterlerine göre değerlendirilecek.
Akarsu Havzaları Arası Su Aktarımı Doğrudan ÇED Kapsamında
Kuraklıkla mücadele ve havza yönetimi açısından hayati önem taşıyan bir diğer madde, su aktarım projelerine getirildi. Yönetmelik değişikliğine göre:
“Akarsu havzaları arasında su aktarma projeleri, doğrudan ÇED uygulanacak projeler listesine (Ek-1) eklenmiştir. Ancak yerleşim yerlerinin içme suyu ihtiyacını karşılamak amacıyla kapalı boru hatlarıyla gerçekleştirilen su nakilleri bu zorunluluğun dışında tutulacaktır.”
5 Kilometreyi Aşan Akarsu Yatağı Düzenlemelerine Ön İnceleme
Doğal nehir ekosistemlerini korumak amacıyla sürekli akış gösteren akarsu yataklarında 5 kilometre ve üzerinde yapılan ıslah, derivasyon ve yatak düzenleme projeleri Ek-2 listesine alınarak sıkı denetim süzgecinden geçirilecek.
Balıkesir Havzaları ve Yatırımları İçin Kritik Önem
Susurluk Havzası, Gönen Çayı, Manyas Gölü havzası ve Edremit Körfezi gibi zengin su rezervlerine ve tarımsal alanlara ev sahipliği yapan Balıkesir genelinde hayata geçirilecek enerji, sanayi ve sulama altyapı projeleri de Resmi Gazete’de yürürlüğe giren bu yeni standartlar doğrultusunda denetlenecek.
